Gemeenten moeten de Wmo-hulp leveren die nodig is. Ze mogen niet zeggen dat er te weinig geld voor is of dat huishoudelijke hulp niet onder de wet valt. Dat oordeelt de Centrale Raad van Beroep.

Drie richtinggevende uitspraken over huishoudelijke hulp

De Centrale Raad van Beroep heeft halverwege mei drie richtinggevende uitspraken gedaan over huishoudelijke hulp onder de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 (Wmo).

  1. Huishoudelijke hulp valt onder de Wmo 2015. Aanspraken op huishoudelijke hulp die zijn toegekend onder de oude Wmo, gelden ook nu. De gemeente kan die aanspraken met toepassing van de Wmo 2015 aanpassen aan haar nieuwe Wmo-beleid. Het Wmo-beleid van de gemeente moet berusten op objectief en onafhankelijk onderzoek naar de uren die nodig zijn voor een schoon en leefbaar huis. Overleg met gecontracteerde zorgaanbieders en cliëntenraden is niet toereikend.
  2. De gemeente moet eerst deugdelijk onderzoek doen en mag niet uitgaan van het gestelde financiële kader.
  3. De gemeente mag huishoudelijke hulp aanbieden als een algemene voorziening, maar moet daarnaast een op de persoon afgestemde voorziening bieden als dat nodig is voor de zelfredzaamheid.

Veranderingen in huishoudelijke hulp na de nieuwe Wmo

In alle drie de zaken ontvingen de betrokken inwoners op grond van de oude Wmo al jaren hulp bij het huishouden van hun gemeente. Na de overheveling kregen de inwoners aanzienlijk minder uren hulp van hun gemeente of kregen ze niet langer huishoudelijke hulp die was afgestemd op de persoonlijke situatie en werden inwoners verwezen naar de algemene voorziening 'schoonmaken huis' van de gemeente.

Gemeenten verweren zich met ‘beleidsvrijheid’ en de ‘eigen verantwoordelijkheid van burgers voor hun zelfredzaamheid’. Ook wordt ‘het korten van het gemeentelijk budget door het Rijk’ opgevoerd.

Oordeel Centrale Raad van Beroep

De Centrale Raad oordeelt in deze zaken allereerst dat huishoudelijke hulp onder de Wmo 2015 valt. Niets wijst erop dat de wetgever op dit punt heeft willen breken met de oude Wmo. Huishoudelijke hulp in de vorm van standaardmodules is toegestaan, maar dan is wel vereist dat een passende bijdrage wordt geleverd aan de zelfredzaamheid van de betrokken inwoner. Het hangt van de individuele situatie af of moet worden afgeweken van de standaardmodule om dat resultaat te bereiken. Het aantal uren schoonmaak per jaar moet berusten op objectief en onafhankelijk onderzoek zodat er inzicht is in de vraag welk niveau van schoon voor een huishouden verantwoord is, welke activiteiten daarvoor nodig zijn, hoeveel tijd dat kost en hoe vaak dit moet worden gedaan om te kunnen spreken van een schone en leefbare woning of van schone en draagbare kleding.

De uitkomst is dat inwoners het onder de oude Wmo toegekende aantal uren huishoudelijke hulp behouden.

Oordeel Centrale Raad van Beroep

In de derde zaak oordeelt de Centrale Raad dat onder de oude Wmo toegekende aanspraken op huishoudelijke hulp ook na 1 januari 2015 blijven gelden. Wel kan de gemeente die lopende aanspraken op basis van de Wmo 2015 wijzigen of beëindigen. Een gemeente kan huishoudelijke hulp aanbieden als algemene voorziening, maar moet dan een aanvullende maatwerkvoorziening verstrekken als dat nodig is voor iemands zelfredzaamheid.

De uitkomst is dat inwoners de oude zorg terugkrijgen tot december 2017. Wel mag de gemeente die zorg vóór december 2017 alsnog wijzigen of beëindigen, voor zover de nieuwe regelgeving dat toestaat.

Geen hoger beroep mogelijk

De Centrale Raad van Beroep is de hoogste rechter op het gebied van het sociale bestuursrecht, het ambtenarenrecht en delen van het pensioenrecht. Het oordeel van de Centrale Raad van Beroep is in deze zaken een eindoordeel. Partijen kunnen tegen deze uitspraken dan ook geen hoger beroep instellen.

Amsterdam heeft inmiddels besloten de kortingen op hulp in de huishouding terug te draaien, zo meldt Eric van der Burg, wethouder Zorg. Het gaat om zo’n 10.000 Amsterdammers die minder huishoudelijke hulp kregen sinds 1 januari van dit jaar.

Bron: www.rechtspraak.nl , www.parool.nl

 

Delen: